ДОСЛІДЖЕННЯ ПРОЛІФЕРАТИВНОЇ АКТИВНОСТІ КЛІТИН ПРИВУШНИХ СЛИННИХ ЗАЛОЗ У БЕЗПОРОДНИХ БІЛИХ ЩУРІВ З ЕКСПЕРИМЕНТАЛЬНО ІНДУКОВАНИМ РЕВМАТОЇДНИМ АРТРИТОМ: РОЛЬ KI-67

Автор(и)

DOI:

https://doi.org/10.24061/2413-4260.XV.4.58.2025.23

Ключові слова:

привушна слинна залоза; безпородні білі щури; проліферативна активність; маркер Ki-67; імуногістохімія.

Анотація

Позасуглобові прояви є значним напрямком досліджень ревматоїдного артриту. Визначення рівня експресії маркера проліферації Ki-67 є ефективним методом оцінки кількісних та якісних змін у органах травлення при ревматоїдному артриті.

Мета. Метою дослідження є оцінка морфологічних змін у залозистому апараті привушної слинної залози у безпородних білих щурів, які зазнали впливу моделі ревматоїдного артриту, індукованого повним ад'ювантом Фрейнда, використовуючи рівень експресії маркера проліферації Ki-67 як показник тяжкості запального процесу.

Матеріали та методи. Експериментальна група складалася з 30 чотиримісячних безпородних білих щурів обох статей із середньою масою тіла 170,5 ± 9,1 г. Усіх лабораторних тварин було отримано з одного віварію та утримувалося за стандартних умов: відносна вологість 50–60%, температура навколишнього середовища 19–22°C та 12-годинний цикл світло/темрява. Ревматоїдний артрит індукували за допомогою повного ад'юванту Фрейнда. Усі дослідження були схвалені Етичним комітетом Бухарського державного медичного інституту та відповідали біоетичним стандартам, включаючи обґрунтування використання тварин; дотримання принципів 3R; використання гуманних методів; підтвердження компетентності дослідника. Зразки аналізували за допомогою тринокулярного мікроскопа при збільшенні 200–400×. Морфометричний аналіз проводили за допомогою програмного забезпечення QuPhat 4.4.0. Відсоток Ki-67-позитивних клітин розраховували відносно загальної кількості клітин у полі зору. Морфологія слинних залоз в експериментальній моделі ревматоїдного артриту. Код: 14.00.02 Морфологія. Роки реалізації: 2024–2026. Дослідження проводилося в рамках дослідницького плану Бухарського державного медичного інституту.

Результати та обговорення. У всіх досліджених зразках рівні експресії Ki-67 коливалися від 32,04% до 38,19%, що свідчить про підвищену клітинну проліферацію. Висока експресія Ki-67 у привушній залозі при змодельованому ревматоїдному артриті не дозволяє остаточно класифікувати пухлину як агресивну чи неагресивну, але може відображати активність клітинного циклу та проліферацію, типову для запальних процесів, таких як ревматоїдний артрит.

Висновки: Отримані дані підтверджують проліферативну активність у привушній залозі безпородних білих щурів з експериментально індукованим ревматоїдним артритом.

Посилання

Li K, Wang M, Zhao L, Liu Y, Zhang X. ACPA-negative rheumatoid arthritis: From immune mechanisms to clinical translation. EBioMedicine. 2022;83:104233. https://doi.org/10.1016/j.ebiom.2022.104233

Dibrov DA. ACCP-negative rheumatoid arthritis – clinical and immunological features. Rheumatology Science and Practice. 2022;60(3):314-26. DOI: https://doi.org/10.47360/1995-4484-2022-314-326

Baker KF, Isaacs JD. Novel therapies for immune-mediated inflammatory diseases: What can we learn from their use in rheumatoid arthritis, spondyloarthritis, systemic lupus erythematosus, psoriasis, Crohn’s disease and ulcerative colitis? Ann Rheum Dis. 2018;77(2):175-187. https://doi.org/10.1136/annrheumdis-2017-211555

Volkov M, van Schie KA, van der Woude D. Autoantibodies and B cells: The ABC of rheumatoid arthritis pathophysiology. Immunol Rev. 2020;294(1):148-163. https://doi.org/10.1111/imr.12829

Wu CY, Yang HY, Lai JH. Anti-citrullinated protein antibodies in patients with rheumatoid arthritis: Biological effects and mechanisms of immunopathogenesis. Int J Mol Sci. 2020;21(11):4015. https://doi.org/10.3390/ijms21114015

Lenti MV, Rossi CM, Melazzini F, Gastaldi M, Bugatti S, Rotondi M, et al. Seronegative autoimmune diseases: A challenging diagnosis. Autoimmun Rev. 2022;21(9):103143. https://doi.org/10.1016/j.autrev.2022.103143

Paalanen K, Puolakka K, Nikiphorou E, Hannonen P, Sokka T. Is seronegative rheumatoid arthritis true rheumatoid arthritis? A nationwide cohort study. Rheumatology (Oxford). 2021;60(5):2391-2395. https://doi.org/10.1093/rheumatology/keaa623

Smolen JS, Aletaha D, Bijlsma JW, Breedveld FC, Boumpas D, Burmester G, et al.; T2T Expert Committee. Treating rheumatoid arthritis to target: recommendations of an international task force. Ann Rheum Dis. 2010;69(4):631-637. https://doi.org/10.1136/ard.2009.123919

Malmström V, Catrina AI, Klareskog L. The immunopathogenesis of seropositive rheumatoid arthritis: From triggering to targeting. Nat Rev Immunol. 2017;17(1):60-75. https://doi.org/10.1038/nri.2016.124

Frisell T, Holmqvist M, Källberg H, Klareskog L, Alfredsson L, Askling J. Familial risks and heritability of rheumatoid arthritis: Role of rheumatoid factor/anti-citrullinated protein antibody status, number and type of affected relatives, sex, and age. Arthritis Rheum. 2013;65(11):2773-2782. https://doi.org/10.1002/art.38097

Padyukov L, Seielstad M, Ong RT, Ding B, Rönnelid J, Seddighzadeh M, et al.; Epidemiological Investigation of Rheumatoid Arthritis (EIRA) study group. A genome-wide association study suggests contrasting associations in ACPA-positive versus ACPAnegative rheumatoid arthritis. Ann Rheum Dis. 2011;70(2):259-265. https://doi.org/10.1136/ard.2009.126821

Ishigaki K, Sakaue S, Terao C, Luo Y, Sonehara K, Yamaguchi K, et al. Trans-ancestry genome-wide association study identifies novel genetic mechanisms in rheumatoid arthritis. medRxiv. 2021;2021.12.01.21267132. https://doi.org/10.1101/2021.12.01.21267132

Chang C, Xu L, Zhang R, Jin Y, Jiang P, Wei K, et al. MicroRNA-mediated epigenetic regulation of rheumatoid arthritis susceptibility and pathogenesis. Front Immunol. 2022;13:838884. https://doi.org/10.3389/fimmu.2022.838884

Morotti A, Sollaku I, Franceschini F, Cavazzana I, Fredi M, Sala E, et al. Systematic review and meta-analysis on the association of occupational exposure to free crystalline silica and rheumatoid arthritis. Clin Rev Allergy Immunol. 2022;62(2):333-345. https://doi.org/10.1007/s12016-021-08846-5

Elfving P, Kononoff A, Huhtakangas J, Kautiainen H, Savolainen E, Arstila L, et al. Incidence of seropositive rheumatoid arthritis in population-based studies in Northern Savo, Finland, during 1980-2020. Rheumatol Int. 2023;43(4):659-666. https://doi.org/10.1007/s00296-022-05268-0

Myasoedova E, Davis J, Matteson EL, Crowson CS. Is the epidemiology of rheumatoid arthritis changing? Results from a population-based incidence study, 1985-2014. Ann Rheum Dis. 2020;79(4):440-444. https://doi.org/10.1136/annrheumdis-2019-216694

Matthjssen XME, Huizinga TWJ, van der Helm, van Mil AHM. Increasing incidence of autoantibody-negative RA is replicated and is partly explained by an aging population. Ann Rheum Dis. 2022;81:e69. https://doi.org/10.1136/annrheumdis-2020-217609

Boeters DM, Mangnus L, Ajeganova S, Lindqvist E, Svensson B, Toes REM, et al. The prevalence of ACPA is lower in rheumatoid arthritis patients with an older age of onset but the composition of the ACPA response appears identical. Arthritis Res Ther. 2017;19(1):115. https://doi.org/10.1186/s13075-017-1324-y

Nordberg LB, Lillegraven S, Lie E, Aga AB, Olsen IC, Hammer HB, et al.; ARCTIC working group. Patients with seronegative RA have more inflammatory activity compared with patients with seropositive RA in an inception cohort of DMARD-naïve patients classified according to the 2010 ACR/EULAR criteria. Ann Rheum Dis. 2017;76(2):341-345. https://doi.org/10.1136/annrheumdis-2015-208873

##submission.downloads##

Опубліковано

2025-12-29

Як цитувати

Харібова, О., & Тен, В. (2025). ДОСЛІДЖЕННЯ ПРОЛІФЕРАТИВНОЇ АКТИВНОСТІ КЛІТИН ПРИВУШНИХ СЛИННИХ ЗАЛОЗ У БЕЗПОРОДНИХ БІЛИХ ЩУРІВ З ЕКСПЕРИМЕНТАЛЬНО ІНДУКОВАНИМ РЕВМАТОЇДНИМ АРТРИТОМ: РОЛЬ KI-67. Неонатологія, хірургія та перинатальна медицина, 15(4(58), 159–162. https://doi.org/10.24061/2413-4260.XV.4.58.2025.23